Յոհան Սեբաստիան Բախը գերմանացի կոմպոզիտոր և բարոկկո դարաշրջանի երաժիշտ է, ով իր ստեղծագործության մեջ հավաքել և համատեղել է եվրոպական երաժշտական արվեստի ավանդույթները: Բախը մեծագույն դասական է, որը հսկայական ժառանգություն է թողել, որը դարձել է համաշխարհային մշակույթի ոսկե ֆոնդ: Նա «ունիվերսալ» երաժիշտ էր, որն իր ստեղծագործության մեջ ընդգրկում է գրեթե բոլոր հայտնի ժանրերը: Ստեղծելով անմահ գլուխգործոցներ՝ նա իր ստեղծագործությունների ամեն մի տակտը վերածում էր փոքրիկ ստեղծագործությունների, որոնք վառ արտահայտում էին մարդու բազմազան հոգևոր աշխարհը:
- Բախն իր կյանքի ընթացքում ունեցել է երկու ամուսնություն և քսան երեխա (ի դեպ, երաժիշտը երկրորդ անգամ ամուսնացավ իր սեփական զարմուհու հետ և երկար՝ 29 տարի երջանիկ ապրեցին միասին): Նրան իրավամբ կարելի է համարել ամենաբեղուն կոմպոզիտորը բառի ուղիղ և փոխաբերական իմաստով:
- Երկու տասնյակ վավերագրական և գեղարվեստական ֆիլմեր նվիրված են Բախի կյանքին:
- Աշխարհահռչակ գրող Գյոթեն Յոհան Սեբաստիան Բախին համարում էր իր սիրած կոմպոզիտորը` պնդելով, որ իր երաժշտությունն օգնում է ներդաշնակություն զգալ ինքն իր հետ:
- Իր երաժշտական կարիերայի ընթացքում Բախը գրել է ավելի քան 1000 երաժշտական ստեղծագործություն, որոնցից առաջինը նա ստեղծել է 15 տարեկանում:
- Իր կյանքի ընթացքում նա ութ անգամ փոխեց իր բնակության վայրը՝ տեղափոխվելով քաղաքից քաղաք:
- Բախը երաժշտության հանճարեղ ուսուցիչ էր, որը գումար չէր վերցնում իր դասերի համար:
- Բախը հավատացյալ էր, հաճախ վերընթերցում էր Աստվածաշունչը և պարբերաբար գնում էր խոստովանության:
- Բախի մասին հետաքրքիր փաստերից մեկն այն է, որ եկեղեցիներում, երգչախմբերում նրա ջանքերի շնորհիվ կարող են երգել ոչ միայն տղամարդիկ, այլ նաև կանայք (երկար ժամանակ կաթոլիկների և բողոքականների համար սա անընդունելի «ազատամտություն էր»): Ի դեպ, կոմպոզիտորի կինը դարձավ առաջին կինը ով երգեց երգչախմբում:
- Բախը շատ տաքարյուն անձնավորություն էր, գործընկերների վրա հաճախ էր զայրանում: Նա կարող էր բղավել նրանց վրա, պոկել նոտաներ և կոտրել գործիքներ:
- Կոմպոզիտորը սիրում էր հիմնել տարբեր «հասարակություններ» (օրինակ՝ Բախովյան հասարակություն, երաժիշտների կոլեգիա):
- Կյանքի վերջին տարիներին մեծ կոմպոզիտորը գրեթե կուրացել է, և չնայած նա բազմիցս արված վիրահատություններին՝ միևնույնն է օգուտ չկար:
- Երկար ժամանակ կոմպոզիտորի գերեզմանի վրա տապանաքար չկար: Նրա ժառանգները բավարար ժամանակ չունեին այն կազմակերպելու համար: Կարծիք կա նաև, որ գերեզմանում կոմպոզիտորից մնացորդներ չկան: Որոշ հետազոտողներ կարծում են, որ դրանք բազմիցս տեղից տեղ են տեղափոխվել:
- Յոհան Սեբաստիան Բախը շատ էր սիրում հագնվել աղքատ ուսուցչի պես և այդ տեսքով այցելել փոքր եկեղեցիներ, որտեղ նա խնդրում էր տեղի երգեհոնահարին մի փոքր նվագել երգեհոնի վրա:
- Բախը թողեց շատ մեծ ժառանգություն, այն ներառում էր գումար, անշարժ գույք, երաժշտական գործիքների հավաքածու և եկեղեցական եզակի գրքերի հավաքածու:
- Մինչ օրս Բախի կյանքի եւ ստեղծագործության որոշ փաստեր չեն հաստատվել կամ պարզապես անհայտ են: Գիտնական-կենսագիրները «պայքարում» են որոշ փաստաթղթերի, փաստերի համար, որպեսզի լույս սփռեն երաժշտի երկար (65 տարվա) կյանքի ընթացքում տեղի ունեցած իրադարձությունների վրա:
- Թվաբանության սիրահար Բախը սիրում էր իր երաժշտական գործերի մեջ հյուսել 14 և 41 թվերը, քանի որ կոմպոզիտորի անվան առաջին տառերը համապատասխանում էին այս թվերին: Ի դեպ, Բախը նաև սիրում էր իր ազգանունը հնչեցնել իր ստեղծագործություններում. «Բախ» բառի նշումը խաչաձև ձև է կազմում: Հենց այս խորհրդանիշն է առավել կարևոր Բախի համար:
